Pasditen e së premtes, 1 mars 2024, në Lushnje në vendin e quajtur “Rrethrrotullimi i Plastmasit” u regjistrua një shpërthim i fuqishëm që la pas dy viktima dhe 8 të plagosur. Personat që humbën jetën janë Elidion dhe Roland Hoxha babë e bir, teksa në mesin e 7 të plagosurve është edhe deputeti i PS, Bujar Çela.
Shpërthimi ka shënuar një tragjedi, ndërsa është ndjerë edhe nga banorët që jetojnë pranë zonës industriale të qytetit të Lushnjës. Dëme të mëdha janë bërë edhe në bizneset pranë vendit ku ndodhi shpërthimi, teksa disa banorë e krahasojnë shpërthimin me atë të 15 marsit 2008 në Gërdec.
Për të hedhur dritë mbi rrethanat e ngjarjes si dhe gabimet që janë bërë dhe sollën këtë tragjedi, Gijotina.com ka kontaktuar me ekspertin i sigurisë Fatjon Softa. Ai e shprehet se këto ngjarje të rënda vijnë për shkak se nuk ka siguri në kantieret e punës, duke na treguar se ndodh rëndom që ambientet e kantiereve të punës të jenë poshtë shtyllave të tensionit. Në këto raste ai shpjegon se sa herë bëhen punime afër këtyre objekteve duhet të kërkohet ndërprerja e transmetimit të energjisë. Eksperti thekson që rreptësishtë duhet të ndalohen punimet afër shtyllave të tensionit të lartë.
Softa shpjegon se është për t’u shqetësuar, edhe duhen marrë masa për ato zona ku edhe shtëpitë e banimit ndodhen afër shtyllave të tensionit.
“Ngjarja e rëndë, ka sjellë pasoja, dy humbje jetë dhe te plagosur, ndërmjet tyre dhe një deputet që mbikëqyrte punimet në pronën e tij. Banoret e krahasojnë me Gërdecin, kjo për shkak te frikës nga shpërthimi që është dëgjuar disa km larg zonës. Siguria në punë, siguria ne kantieret, janë shkaqet kryesore.
Shtyllat e tensionit të lartë janë nga 3 deri ne 7 m nga toka, në varësi te tensionit të rrymës që transmetojnë. Kur kryen punime nën telat e tensionit të lartë, kërkohet ndërprerja e transmetimit të energjisë elektrike, sepse takimi i tyre me sende apo mjete të punës është një rrezik serioz. Ndalohen ne afërsi te kabinave elektrike, transmetues të energjisë elektrike përdoromini pajisjeve si saldatrice, bombola gazi, bombola oksigjeni, lëndë te djegshme.
Përreth transmetuesit krijohet atmosfere shpërthyese që mund te jetë pluhuri, gazrat, tymi, lagështia, etj qe mund të krijojnë premisa për shpërthim. Nën telat e transmetueseve të tensionit të lartë ka ndërtime, banime, që edhe shtesa në lartësi kane bërë dhe të gjitha janë burime te tragjedive. Mos respektimi i i ligjit për sigurinë në punë, mbrojtja nga zjarri, sistemet e certifikuara të pajisjeve apo instalimeve, mbikëqyrja nga institucionet dhe toleranca, sjellin pasoja fatale”, sqaroi eksperti.
Më tutje Softa tregon për Gijotina.com se ka dy pista hetimi për ngjarjen. Në pistën e parë dyshohet se krahu i vinçit është ngritur në mënyrë të pakontrolluar, pasi nuk ka patur aty një drejtues teknik të kualifikuar dhe si pasojë kabllot kanë rënë mbi bombolat e oksigjenit çka ka sjellë shpërthim.
Ndërsa pista e dytë konsiston në dyshimin që bombola është transmetuar me vinç ka prekur telat dhe menjëherë ka shpërthyer.
Sipas Softës, shkak për incidente të tilla bëhet edhe për faktin se punonjësit nuk pajisen me mjetet dhe veshjet e duhura.
“Ka dy pista hetimi, prekja e telave nga eskavatori, apo vinçi, që do të thotë ngritja e krahut të tij në mënyrë të pakontrolluar dhe pa një mbikëqyrës punimesh (drejtues teknik) dhe më pas rënia e kabllove në një bombol oksigjeni dhe pista e dytë që bombola është transportuar nga vinçi dhe ka prekur telat. Te gjitha rastet janë flagrante, sepse ka rregulla për ruajtjen, mbajtjen dhe transportimin e enëve nën presion, gaz, oksigjen etj. pasi janë burime të shpërthimeve.
Mos mbajtja e veshjeve të përshtatshme si kokore, rripa lidhës ne punimet nën lartësi, rrethimi zonës me shirit dhe tabela paralajmëruese si kantier punimi, ndalohet kalimi, distancat qe parashikon ligji, punonjës të kualifikuar, instruktuar, dhe te pajisur me dëshmi aftësie. Në çdo ndërmarrje duhet të ketë një punonjës te certifikuar nga Kryqi i kuq qe njeh rregullat dhe di te japë ndihmën e parë nga 0 dhe infinit, punonjës etj”, theksoi eksperti.
Në këtë kuadër Softa rekomandon që qendrat tregtare, kantieret industriale dhe shtëpitë e banimit të ndërtohen sa më larg këtyre linjave. Pasi përveç të tjerave, çdo ditë janë të ekspozuar nga valë kancerogjene.
“Qendrat tregtare, kapanonet industriale duhet të jenë ta larguara nga qendrat e banuara në distanca të përrcaktuara dhe ndalohen punimet dhe ndërtimet nën transmetuesit e tensionit të larte duke lenë të lirë rrugë- kalimin dhe hapësirat. Ato transmetojnë vale që sipas Organizatës Botërore te Shëndetësisë janë të dyshuara kancerogjene.
Shtyllat e rrjetit të energjisë elektrike, si përçues të rrymës elektrike të tensionit të lartë, gjenerojnë fusha elektromagnetike (EMF) të tipit ELF (‘frekuencë jashtëzakonisht të ulët’), kjo për shkak të sipërfaqes më të madhe të përcjellësit. E thënë thjesht, sa më i trashë të jetë përcjellësi, aq më i ulët është efekti i koronës dhe, rrjedhimisht, zhurma”, sqaroi eksperti.
Përgatiti gazetarja: Esmeralda Hida
©️Copyright Gijotina.com
Ky artikull është ekskluziv i Gijotina.com, gëzon të drejtën e autorësisë sipas Ligjit Nr. 35/2016, “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e lidhura me to”. Shkrimi mund të ripublikohet nga mediat e tjera vetëm duke cituar Gijotina.com dhe në fund të vendoset linku i burimit, në të kundërt çdo shkelës do të mbajë përgjegjësi sipas Nenit 178 të Ligjit Nr/ 35/2016.
Pasditen e së premtes, 1 mars 2024, në Lushnje në vendin e quajtur “Rrethrrotullimi i Plastmasit” u regjistrua një shpërthim i fuqishëm që la pas dy viktima dhe 8 të plagosur. Personat që humbën jetën janë Elidion dhe Roland Hoxha babë e bir, teksa në mesin e 7 të plagosurve është edhe deputeti i PS, Bujar Çela.
Shpërthimi ka shënuar një tragjedi, ndërsa është ndjerë edhe nga banorët që jetojnë pranë zonës industriale të qytetit të Lushnjës. Dëme të mëdha janë bërë edhe në bizneset pranë vendit ku ndodhi shpërthimi, teksa disa banorë e krahasojnë shpërthimin me atë të 15 marsit 2008 në Gërdec.
Për të hedhur dritë mbi rrethanat e ngjarjes si dhe gabimet që janë bërë dhe sollën këtë tragjedi, Gijotina.com ka kontaktuar me ekspertin i sigurisë Fatjon Softa. Ai e shprehet se këto ngjarje të rënda vijnë për shkak se nuk ka siguri në kantieret e punës, duke na treguar se ndodh rëndom që ambientet e kantiereve të punës të jenë poshtë shtyllave të tensionit. Në këto raste ai shpjegon se sa herë bëhen punime afër këtyre objekteve duhet të kërkohet ndërprerja e transmetimit të energjisë. Eksperti thekson që rreptësishtë duhet të ndalohen punimet afër shtyllave të tensionit të lartë.
Softa shpjegon se është për t’u shqetësuar, edhe duhen marrë masa për ato zona ku edhe shtëpitë e banimit ndodhen afër shtyllave të tensionit.
“Ngjarja e rëndë, ka sjellë pasoja, dy humbje jetë dhe te plagosur, ndërmjet tyre dhe një deputet që mbikëqyrte punimet në pronën e tij. Banoret e krahasojnë me Gërdecin, kjo për shkak te frikës nga shpërthimi që është dëgjuar disa km larg zonës. Siguria në punë, siguria ne kantieret, janë shkaqet kryesore.
Shtyllat e tensionit të lartë janë nga 3 deri ne 7 m nga toka, në varësi te tensionit të rrymës që transmetojnë. Kur kryen punime nën telat e tensionit të lartë, kërkohet ndërprerja e transmetimit të energjisë elektrike, sepse takimi i tyre me sende apo mjete të punës është një rrezik serioz. Ndalohen ne afërsi te kabinave elektrike, transmetues të energjisë elektrike përdoromini pajisjeve si saldatrice, bombola gazi, bombola oksigjeni, lëndë te djegshme.
Përreth transmetuesit krijohet atmosfere shpërthyese që mund te jetë pluhuri, gazrat, tymi, lagështia, etj qe mund të krijojnë premisa për shpërthim. Nën telat e transmetueseve të tensionit të lartë ka ndërtime, banime, që edhe shtesa në lartësi kane bërë dhe të gjitha janë burime te tragjedive. Mos respektimi i i ligjit për sigurinë në punë, mbrojtja nga zjarri, sistemet e certifikuara të pajisjeve apo instalimeve, mbikëqyrja nga institucionet dhe toleranca, sjellin pasoja fatale”, sqaroi eksperti.
Më tutje Softa tregon për Gijotina.com se ka dy pista hetimi për ngjarjen. Në pistën e parë dyshohet se krahu i vinçit është ngritur në mënyrë të pakontrolluar, pasi nuk ka patur aty një drejtues teknik të kualifikuar dhe si pasojë kabllot kanë rënë mbi bombolat e oksigjenit çka ka sjellë shpërthim.
Ndërsa pista e dytë konsiston në dyshimin që bombola është transmetuar me vinç ka prekur telat dhe menjëherë ka shpërthyer.
Sipas Softës, shkak për incidente të tilla bëhet edhe për faktin se punonjësit nuk pajisen me mjetet dhe veshjet e duhura.
“Ka dy pista hetimi, prekja e telave nga eskavatori, apo vinçi, që do të thotë ngritja e krahut të tij në mënyrë të pakontrolluar dhe pa një mbikëqyrës punimesh (drejtues teknik) dhe më pas rënia e kabllove në një bombol oksigjeni dhe pista e dytë që bombola është transportuar nga vinçi dhe ka prekur telat. Te gjitha rastet janë flagrante, sepse ka rregulla për ruajtjen, mbajtjen dhe transportimin e enëve nën presion, gaz, oksigjen etj. pasi janë burime të shpërthimeve.
Mos mbajtja e veshjeve të përshtatshme si kokore, rripa lidhës ne punimet nën lartësi, rrethimi zonës me shirit dhe tabela paralajmëruese si kantier punimi, ndalohet kalimi, distancat qe parashikon ligji, punonjës të kualifikuar, instruktuar, dhe te pajisur me dëshmi aftësie. Në çdo ndërmarrje duhet të ketë një punonjës te certifikuar nga Kryqi i kuq qe njeh rregullat dhe di te japë ndihmën e parë nga 0 dhe infinit, punonjës etj”, theksoi eksperti.
Në këtë kuadër Softa rekomandon që qendrat tregtare, kantieret industriale dhe shtëpitë e banimit të ndërtohen sa më larg këtyre linjave. Pasi përveç të tjerave, çdo ditë janë të ekspozuar nga valë kancerogjene.
“Qendrat tregtare, kapanonet industriale duhet të jenë ta larguara nga qendrat e banuara në distanca të përrcaktuara dhe ndalohen punimet dhe ndërtimet nën transmetuesit e tensionit të larte duke lenë të lirë rrugë- kalimin dhe hapësirat. Ato transmetojnë vale që sipas Organizatës Botërore te Shëndetësisë janë të dyshuara kancerogjene.
Shtyllat e rrjetit të energjisë elektrike, si përçues të rrymës elektrike të tensionit të lartë, gjenerojnë fusha elektromagnetike (EMF) të tipit ELF (‘frekuencë jashtëzakonisht të ulët’), kjo për shkak të sipërfaqes më të madhe të përcjellësit. E thënë thjesht, sa më i trashë të jetë përcjellësi, aq më i ulët është efekti i koronës dhe, rrjedhimisht, zhurma”, sqaroi eksperti.
Përgatiti gazetarja: Esmeralda Hida
©️Copyright Gijotina.com
Ky artikull është ekskluziv i Gijotina.com, gëzon të drejtën e autorësisë sipas Ligjit Nr. 35/2016, “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e lidhura me to”. Shkrimi mund të ripublikohet nga mediat e tjera vetëm duke cituar Gijotina.com dhe në fund të vendoset linku i burimit, në të kundërt çdo shkelës do të mbajë përgjegjësi sipas Nenit 178 të Ligjit Nr/ 35/2016.
