Partia e Lirise përmes zv/sekretares së Përgjithshme, Brunilda Haxhiu, denoncoi se mbrojtja e grave shqiptare nga dhuna nuk duhet të ndalet vetëm në ndëshkimin e keqtrajtuesit, por edhe në mundësitë ekonomike dhe sociale që gruaja t’ia dalë e vetme. Kjo mbështetje thotë Haxhiu – duhet garantuar nga shteti.
Reagimi i Partisë së Lirisë
Shqipëria ka ligje per denimin e dhunes ndaj gruas, por ato nuk funksionojnë në praktikë. Urdhrat e mbrojtjes shpesh nuk zbatohen, ndërsa institucionet reagojnë me vonesë, edhe kur rreziku është i qarte.
Policia, shërbimet sociale, prokuroria dhe bashkitë nuk veprojnë si zinxhir i koordinuar. Raste të përsëritura dhune janë trajtuar si “konflikte familjare”, duke minimizuar rrezikun real për jetën e grave. Strehëzat për gratë e dhunuara janë të pakta, të nënfinancuara dhe të mbështetura kryesisht nga donatorë, jo nga buxheti i shtetit. Mbështetja ekonomike për gratë që largohen nga dhuna është pothuajse inekzistente.
Proceset janë të ngadalta, masat shpesh të buta dhe ndëshkimi jo proporcional me rrezikun. Në disa raste, dhunuesit janë lënë të lirë, duke u kthyer në kërcënim të drejtpërdrejtë për viktimat. Politikat shtetërore fokusohen te reagimi, jo te parandalimi. Nuk ka programe serioze edukuese në shkolla, komunitete dhe media për të luftuar kulturën e dhunës dhe kontrollit ndaj grave.
Shumë gra qëndrojnë në marrëdhënie të dhunshme për shkak të varfërisë, mungesës së strehimit dhe pamundësisë për të siguruar jetesën për fëmijët.
Dhuna brenda familjes nuk duhet të shihet e shkëputur nga realiteti shoqëror dhe ekonomik në të cilin jetojmë. Dhuna eshte pasojë e një shoqërie nën presion të vazhdueshëm, e familjeve të lëna pa mbeshtetje , e një jete që është bërë më e pasigurt se kurrë.
Sot kemi familje shumë të varfra. Prindër të papunë ose të keqpaguar. Prindër që punojnë me orare të zgjatura dhe sërish nuk arrijnë të mbyllin muajin. Sot familjet e reja nuk arrijnë dot të blejnë një shtëpi. Me rrogat që marrin, kjo është e pamundur. Jetojnë me ankth, me borxhe, me pasiguri për të ardhmen.
Ky stres i përditshëm, kjo ndjenjë pafuqie dhe frike,qe i jep varferia, grumbullohet dhe shpesh shpërthen në formën më të keqe: dhunë brenda familjes. Në një shoqëri të kriminalizuar, ku modeli që jep shteti shpesh është modeli i forcës, i pandëshkueshmërisë, i arrogancës, dhuna normalizohet.
Dhuna nuk është vetëm brenda mureve të shtëpisë. Ate e shohim shpesh në institucione shtetërore, ne konflikte mes femijeve ne shkolla. Ne rruge. Jeta jonë është bërë më e pasigurt, me e dhunshme dhe kjo ka nje marredhenie dinamike familje- shoqeri.
Statistikat janë alarmante. Një në pesë gra në Shqipëri ka përjetuar dhunë fizike ose seksuale gjatë jetës së saj. Vetëm në një vit, denoncohen mbi një mijë raste dhune në familje. Dhe ne e dimë të gjithë se shifrat reale janë shumë më të larta se ato qe denoncohen.
Kjo do të thotë se dhuna ne familje nuk eshte nje problem i vecuar por eshte strukturor. dhuna ndaj grave nuk mund të trajtohet vetëm me masa ndëshkuese. Po, ndëshkimi është i domosdoshëm. Por nuk mjafton.Përpara se të ndëshkojmë, duhet të pyesim veten: çfarë kemi bërë për ta mbrojtur familjen, për ta shëndoshur atë, për t’i dhënë garanci jetese?
Një grua e fortë financiarisht, e realizuar në profesionin e saj, e edukuar për të jetuar me dinjitet, është një grua më e pavarur dhe më e aftë të reagojë ndaj dhunës. Varësia ekonomike nxit nenshtrimin e gruas ndaj dhunes. Një grua pa të ardhura, pa strehë, pa mbështetje, është e detyruar të zgjedhë mes dhunës dhe mbijetesës.
Ky eshte kurthi social ne te cilin gjendet sot shume gra. Dhuna nuk është fenomen privat, ku shteti nuk duhet të ndërhyjë.
Shteti është drejtpërdrejt përgjegjës: për garantimin e kushteve bazike të mirëqenies brenda familjes, për arsimin dhe shëndetësinë, për mbështetjen financiare të prindërimit, për ndërhyrjen e menjëhershme kur ka dhunë.
Një grua e dhunuar nuk mund të vazhdojë të jetojë në të njëjtën shtëpi me dhunuesin, pasi e ka denoncuar atë. Nuk mund të jetojë me 100 mijë lekë të vjetra në muaj; Nuk mund të mbijetojë pa strehë, pa ndihmë reale, pa mbrojtje efektive. Megjithatë, kjo është situata e nje gruaje te dhunuar ne Shqiperi. Shumë gra, pasi ndahen nga burrat dhunues, gjenden në det të hapur. Të paragjykuara nga shoqëria.
Të braktisura nga familja. Të pambështetura nga shteti. Ato kanë fëmijë për të rritur. Dhe askush nuk pyet si ia dalin?Me çfarë jetojnë? Ku strehohen? Kur urdhri mbrojtjejes vonon,kur streha sociale nuk ekziston, kur nuk ka ndihme te mjaftueshme financiare eshte deshtim i shtetit, jo rezultat i paaftesise se grave per tia dale.
