Kongresi amerikan ka propozuar një projektligj të titulluar “Western Balkans Democracy and Prosperity Act”, mbi Shqipërinë dhe vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor. Një pjesë e projektligjit është fokusuar tek çmontimi i rrjeteve financiare që mbështesin politikanët e korruptuar në Shqipëri dhe Ballkanin Perëndimore. Sipas projektligjit, i sygjerohet Prokurorisë së Posaçme Antikorrupsion kalimin nga ngrirja e aseteve në arrestime në nivileve të larta, përpara zgjedhjeve të vitit 2027.
“Duke emëruar strukturat ekonomike, figurat e biznesit dhe “ndërmjetësit” që lehtësojnë korrupsionin, SHBA-të në fakt po ofrojnë një plan veprimi për SPAK-un për të kaluar nga ngrirja e aseteve në arrestime të nivelit të lartë, duke synuar të “pastrojë” tregun nga konkurrenca e shtrembëruar para zgjedhjeve të vitit 2027″, thuhet në pjorektligj.
Ky projektligj, parashikon që SHBA në bashkëpunim me agjensitë ligjzbatuese shqiptare të kalojnë në sitë, pushtetin financiar që buron nga posti i Kryeministrit. Monitorimit strikt nuk do ti shpëtoje siguria kibernetike dhe bankat lokale për të zbuluar lidhjet e mundshme me financat e grupeve kriminale dhe shoqërive të dyshimta.
Sipas këtij projeltligji, në Ballkanin Perëndimor, demokracia, korrupsioni, media, ekonomia dhe siguria kibernetike shihen si pjesë e të njëjtit problem strategjik. Gjithashtu Kongresi amerikan e vendos tonin politik duke e përkufizuar rajonin si “një rajon pluralist, shumetnik, në zemër të Europës, kritik për paqen, stabilitetin dhe prosperitetin e kontinentit”.
Kjo do të thotë se, SHBA do të vendosë vëzhgim dhe trajnim amerikan për strukturat e drejtësisë, si dhe një fokus të veçantë mbi administrimin e zgjedhjeve, një nga pikat më të kontestuara të sistemit politik shqiptar.
SHBA do të zgjerojë asistencën teknike për vendet e rajonit, me kusht që qeveritë vendase të angazhohen në hartimin dhe zbatimin e strategjive të reja kombëtare antikorrupsion, të përshtatura sipas realitetit të secilit vend.
Ligji parashikon: trajnime për prokurorinë, gjyqësorin dhe policinë, forcimin e kapaciteteve të institucioneve publike dhe rritjen e efikasitetit, transparencës dhe llogaridhënies në administratë.
Vëmendje e veçantë i kushtohet institucioneve që administrojnë zgjedhjet dhe strukturave të prokurimeve publike, të cilat identifikohen si zona me risk të lartë korrupsioni.
Nisma synon të forcojë strategjitë ekzistuese për të luftuar: korrupsionin në nivelet e larta politike, ndërhyrjen politike në drejtësi dhe manipulimin e institucioneve të pavarura.
Ligji thekson se korrupsioni në gjyqësor dhe në proceset zgjedhore minon drejtpërdrejt demokracinë dhe pengon investimet e huaja.
SHBA kërkon forcimin e mbikëqyrjes ligjore mbi: lirinë e informacionit, prokurimet publike dhe përdorimin e sistemeve digjitale shtetërore.
Në këtë kuadër, parashikohet edhe rritja e sigurisë kibernetike dhe mbrojtja e rrjeteve kibernetike të TIK, për të parandaluar manipulime, ndërhyrje të jashtme dhe abuzime me të dhënat publike.
Vendet e Ballkanit Perëndimor do të përfshihen në European Democratic Resilience Initiative të SHBA-së, ose programe pasardhëse, duke u bërë përfituese të fondeve të posaçme antikorrupsion dhe mbështetjes teknike afatgjatë.
gijotina.com/
