Shërbimet e sigurisë së Malit të Zi dëbuan dje 87 shtetas serbë që kishin mbërritur në aeroportin e Tivatit me një fluturim çarter nga Beogradi, vetëm një ditë para zhvillimit të Samitit BE–Ballkani Perëndimor. Autoritetet i kthyen ata në Serbi pas vlerësimit se përbënin rrezik për sigurinë kombëtare.
Sipas gazetës malazeze Vijesti, grupi mbërriti në Tivat mëngjesin e së mërkurës me një avion të kompanisë “Air Serbia”, i marrë me qira nga një agjenci turistike nga Bijeljina. Pak orë më vonë, pas kontrolleve të sigurisë, të gjithë pasagjerët u kthyen në Beograd.
Burime të gazetës bëjnë të ditur se katër shtetas serbë kishin hyrë në Mal të Zi dy ditë më parë për të organizuar akomodimin e pjesëtarëve të grupit në hotele luksoze në Tivat.
Autoritetet malazeze deklaruan se disa nga personat e dëbuar kishin marrë pjesë në tubime publike me rrezik të lartë sigurie dhe se disa prej tyre figurojnë në evidencat policore për vepra penale dhe kundërvajtje me elemente dhune. Gjithashtu, ata refuzuan t’u përgjigjeshin pyetjeve të policisë për arsyen e vizitës së tyre në Mal të Zi.
Ngjarja ndodhi në prag të samitit të rëndësishëm BE–Ballkani Perëndimor, ku pritet të marrin pjesë liderë të lartë evropianë, përfshirë presidentin francez Emmanuel Macron, kancelarin gjerman Friedrich Merz, kryeministren italiane Giorgia Meloni, kryeministrin spanjoll Pedro Sánchez, presidentin e Këshillit Evropian António Costa dhe presidenten e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen.
Gjatë kontrollit, policia dhe Agjencia Kombëtare e Sigurisë së Malit të Zi sekuestruan pankarta me slogane të Partisë Progresive Serbe (SNS), pajisje komunikimi në distancë dhe radio stacione detare. Autoritetet sekuestruan gjithashtu dy autobusë me targa serbe që dyshohet se do të përdoreshin për transportin e grupit.
Një burim policor i tha “Vijesti”-t se fluturimi ishte vënë nën mbikëqyrje për shkak të dyshimeve për aktivitete hibride. Një ditë më parë, kryeministri malazez Milojko Spajić kishte deklaruar se Mali i Zi po përballet me përpjekje të koordinuara nga faktorë të jashtëm dhe grupe të krimit të organizuar kundër rrugës evropiane të vendit.
Megjithatë, ai nuk specifikoi se cilët aktorë qëndrojnë pas këtyre veprimeve.
Kush ishin personat e dëbuar?
Sipas mediave serbe, aktivistëve dhe opozitës në Serbi, shumë prej pasagjerëve janë persona të njohur për lidhjet e tyre me strukturat e SNS-së dhe me grupet që janë angazhuar në mbrojtje të aktiviteteve të partisë në pushtet(Vuçiç). Disa prej tyre janë përmendur më parë në lidhje me incidente të dhunshme gjatë protestave studentore, tubimeve opozitare dhe aktiviteteve sportive.
Në listën e personave të kthyer në Serbi përfshihen individë që media dhe organizata civile në Serbi i kanë lidhur me sulme ndaj protestuesve, ruajtjen e objekteve të SNS-së dhe organizimin e kundërprotestave. Mes emrave të përmendur janë Dalibor Stanojević, Aleksandar Janković, Nemanja Naračić dhe Stefan Kojović, të cilët në raportime të mëparshme mediatike janë lidhur me incidente të ndryshme të dhunshme.
Aleksandar Janković
Reagimi i Beogradit
Presidenti serb Aleksandar Vuçić nuk reagoi menjëherë për incidentin. Ndërkohë, Agjencia serbe e Sigurisë dhe Informacionit (BIA) njoftoi se i kishte rekomanduar Vuçićit të mos udhëtonte në Mal të Zi për shkak të rrezikut të lartë të sigurisë. Sipas BIA-s, kjo vlerësim ishte bazuar në informacione operative që lidhen me praninë në Mal të Zi të të kërkuarit Radoje Zvicer, i konsideruar si një nga figurat kryesore të klanit kriminal Kavaç.
Gazetarja serbe Vera Didanović nga revista “Radar” tha se rasti ngre shumë pikëpyetje. Sipas saj, është e vështirë të besohet se një operacion i tillë do të organizohej në mënyrë kaq të dukshme pa qenë i vetëdijshëm se do të zbulohej. Ajo ngriti dyshimin se mund të bëhet fjalë për një demonstrim force, një mesazh për partnerët evropianë ose një përpjekje për të larguar vëmendjen nga problemet e brendshme politike në Serbi.
Didanović vuri në dukje se Serbia po përballet aktualisht me disa skandale të rëndësishme politike dhe kriminale, ndërsa raporti i fundit i eurodeputetit kroat Tonino Picula për Serbinë përmban kritika të forta ndaj qeverisë së Vuçićit.
Reagimet në Malin e Zi
Nënkryeministri malazez Aleksa Bečić deklaroi se veprimi në aeroportin e Tivatit dëshmoi funksionimin e institucioneve të sigurisë.
“Askush nuk mund të hyjë në Mal të Zi pa verifikim, pa arsye të qartë qëndrimi dhe pa procedurat e sigurisë që kërkojnë ngjarje të nivelit më të lartë ndërkombëtar”, tha ai.
Deputeti i Lëvizjes Evropa Tani, Tonći Janović, e cilësoi të pazakontë faktin që një grup personash me dosje të konsiderueshme policore mbërriti pikërisht në prag të samitit më të madh ndërkombëtar që është mbajtur ndonjëherë në Mal të Zi.
Nga ana tjetër, opozita serbe reagoi ashpër. Nënkryetari i Partisë së Lirisë dhe Drejtësisë, Borko Stefanović, e cilësoi ngjarjen si “skandal dhe turp për Serbinë”, ndërsa kryetari i Partisë Demokratike, Srđan Milivojević, kërkoi dorëheqjen e Vuçićit, duke pretenduar se në Tivat ishte tentuar të dërgoheshin persona nga mjediset kriminale në prag të samitit evropian.
Sipas burimeve të sigurisë të cituara nga “Vijesti”, pas dëbimit të 87 shtetasve serbë, autoritetet serbe dyshohet se kanë vendosur masa të shtuara kontrolli ndaj qytetarëve malazezë në pikat kufitare. Burimet pretendojnë se për disa orë kalimi i shtetasve të Malit të Zi drejt Serbisë ishte vështirësuar ndjeshëm për shkak të kontrolleve të detajuara nga policia kufitare serbe.
Shërbimet e sigurisë së Malit të Zi dëbuan dje 87 shtetas serbë që kishin mbërritur në aeroportin e Tivatit me një fluturim çarter nga Beogradi, vetëm një ditë para zhvillimit të Samitit BE–Ballkani Perëndimor. Autoritetet i kthyen ata në Serbi pas vlerësimit se përbënin rrezik për sigurinë kombëtare.
Sipas gazetës malazeze Vijesti, grupi mbërriti në Tivat mëngjesin e së mërkurës me një avion të kompanisë “Air Serbia”, i marrë me qira nga një agjenci turistike nga Bijeljina. Pak orë më vonë, pas kontrolleve të sigurisë, të gjithë pasagjerët u kthyen në Beograd.
Burime të gazetës bëjnë të ditur se katër shtetas serbë kishin hyrë në Mal të Zi dy ditë më parë për të organizuar akomodimin e pjesëtarëve të grupit në hotele luksoze në Tivat.
Autoritetet malazeze deklaruan se disa nga personat e dëbuar kishin marrë pjesë në tubime publike me rrezik të lartë sigurie dhe se disa prej tyre figurojnë në evidencat policore për vepra penale dhe kundërvajtje me elemente dhune. Gjithashtu, ata refuzuan t’u përgjigjeshin pyetjeve të policisë për arsyen e vizitës së tyre në Mal të Zi.
Ngjarja ndodhi në prag të samitit të rëndësishëm BE–Ballkani Perëndimor, ku pritet të marrin pjesë liderë të lartë evropianë, përfshirë presidentin francez Emmanuel Macron, kancelarin gjerman Friedrich Merz, kryeministren italiane Giorgia Meloni, kryeministrin spanjoll Pedro Sánchez, presidentin e Këshillit Evropian António Costa dhe presidenten e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen.
Gjatë kontrollit, policia dhe Agjencia Kombëtare e Sigurisë së Malit të Zi sekuestruan pankarta me slogane të Partisë Progresive Serbe (SNS), pajisje komunikimi në distancë dhe radio stacione detare. Autoritetet sekuestruan gjithashtu dy autobusë me targa serbe që dyshohet se do të përdoreshin për transportin e grupit.
Një burim policor i tha “Vijesti”-t se fluturimi ishte vënë nën mbikëqyrje për shkak të dyshimeve për aktivitete hibride. Një ditë më parë, kryeministri malazez Milojko Spajić kishte deklaruar se Mali i Zi po përballet me përpjekje të koordinuara nga faktorë të jashtëm dhe grupe të krimit të organizuar kundër rrugës evropiane të vendit.
Megjithatë, ai nuk specifikoi se cilët aktorë qëndrojnë pas këtyre veprimeve.
Kush ishin personat e dëbuar?
Sipas mediave serbe, aktivistëve dhe opozitës në Serbi, shumë prej pasagjerëve janë persona të njohur për lidhjet e tyre me strukturat e SNS-së dhe me grupet që janë angazhuar në mbrojtje të aktiviteteve të partisë në pushtet(Vuçiç). Disa prej tyre janë përmendur më parë në lidhje me incidente të dhunshme gjatë protestave studentore, tubimeve opozitare dhe aktiviteteve sportive.
Në listën e personave të kthyer në Serbi përfshihen individë që media dhe organizata civile në Serbi i kanë lidhur me sulme ndaj protestuesve, ruajtjen e objekteve të SNS-së dhe organizimin e kundërprotestave. Mes emrave të përmendur janë Dalibor Stanojević, Aleksandar Janković, Nemanja Naračić dhe Stefan Kojović, të cilët në raportime të mëparshme mediatike janë lidhur me incidente të ndryshme të dhunshme.
Aleksandar Janković
Reagimi i Beogradit
Presidenti serb Aleksandar Vuçić nuk reagoi menjëherë për incidentin. Ndërkohë, Agjencia serbe e Sigurisë dhe Informacionit (BIA) njoftoi se i kishte rekomanduar Vuçićit të mos udhëtonte në Mal të Zi për shkak të rrezikut të lartë të sigurisë. Sipas BIA-s, kjo vlerësim ishte bazuar në informacione operative që lidhen me praninë në Mal të Zi të të kërkuarit Radoje Zvicer, i konsideruar si një nga figurat kryesore të klanit kriminal Kavaç.
Gazetarja serbe Vera Didanović nga revista “Radar” tha se rasti ngre shumë pikëpyetje. Sipas saj, është e vështirë të besohet se një operacion i tillë do të organizohej në mënyrë kaq të dukshme pa qenë i vetëdijshëm se do të zbulohej. Ajo ngriti dyshimin se mund të bëhet fjalë për një demonstrim force, një mesazh për partnerët evropianë ose një përpjekje për të larguar vëmendjen nga problemet e brendshme politike në Serbi.
Didanović vuri në dukje se Serbia po përballet aktualisht me disa skandale të rëndësishme politike dhe kriminale, ndërsa raporti i fundit i eurodeputetit kroat Tonino Picula për Serbinë përmban kritika të forta ndaj qeverisë së Vuçićit.
Reagimet në Malin e Zi
Nënkryeministri malazez Aleksa Bečić deklaroi se veprimi në aeroportin e Tivatit dëshmoi funksionimin e institucioneve të sigurisë.
“Askush nuk mund të hyjë në Mal të Zi pa verifikim, pa arsye të qartë qëndrimi dhe pa procedurat e sigurisë që kërkojnë ngjarje të nivelit më të lartë ndërkombëtar”, tha ai.
Deputeti i Lëvizjes Evropa Tani, Tonći Janović, e cilësoi të pazakontë faktin që një grup personash me dosje të konsiderueshme policore mbërriti pikërisht në prag të samitit më të madh ndërkombëtar që është mbajtur ndonjëherë në Mal të Zi.
Nga ana tjetër, opozita serbe reagoi ashpër. Nënkryetari i Partisë së Lirisë dhe Drejtësisë, Borko Stefanović, e cilësoi ngjarjen si “skandal dhe turp për Serbinë”, ndërsa kryetari i Partisë Demokratike, Srđan Milivojević, kërkoi dorëheqjen e Vuçićit, duke pretenduar se në Tivat ishte tentuar të dërgoheshin persona nga mjediset kriminale në prag të samitit evropian.
Sipas burimeve të sigurisë të cituara nga “Vijesti”, pas dëbimit të 87 shtetasve serbë, autoritetet serbe dyshohet se kanë vendosur masa të shtuara kontrolli ndaj qytetarëve malazezë në pikat kufitare. Burimet pretendojnë se për disa orë kalimi i shtetasve të Malit të Zi drejt Serbisë ishte vështirësuar ndjeshëm për shkak të kontrolleve të detajuara nga policia kufitare serbe.
